Psikoloji

Hiperaktivite Bozukluğu Nedir: Belirtileri ve Tedavisi

Hiperaktivite nedir?

Hiperaktivite, yani hiperaktivite bozukluğu (ADHD), bir çocuğun ya da yetişkinin dikkatini sürekli değiştirme, konsantrasyonu zor olma ve yapılması gereken işleri tamamlamaya çalışırken dikkatini dağıtma gibi belirtiler göstermesine neden olan bir davranış bozukluğudur. Bu bozukluk genellikle çocukluk ve ergenlik dönemlerinde ortaya çıkar ancak yetişkinlerde de görülebilir.

Hiperaktivite bozukluğu genellikle öğrenme ve iletişim zorluklarıyla birlikte görülebilir ve bu nedenle de sıklıkla öğrenme bozukluğu olarak da adlandırılır. Hiperaktivite bozukluğu çocuğun ya da yetişkinin hayatında ciddi zorluklar oluşturabilir ve bu nedenle de önemli bir sağlık sorunudur. Hiperaktivite bozukluğu tedavi edilebilir ancak tedavinin türü ve süresi kişiden kişiye değişebilir.

Hiperaktivite bozukluğu neden olur?

Hiperaktivite bozukluğu nedenleri tam olarak bilinmemektedir. Ancak bu bozukluğun nedenleri arasında beyinde yapısal değişiklikler, genetik faktörler ve çocukluk döneminde yaşanan zorluklar gibi faktörlerin etkisi olduğu düşünülmektedir:

  • Beyinde yapısal değişiklikler: Bazı araştırmalar, hiperaktivite bozukluğu olan kişilerin beyinlerinin normal beyinlerden farklı yapıda olmasını göstermiştir. Özellikle beyinde dikkat ve hafıza gibi önemli işlevleri yerine getiren bölgelerde yapısal değişiklikler olabilir.
  • Genetik faktörler: Hiperaktivite bozukluğu, genetik faktörlerin etkisiyle daha yüksek oranda görülebilir. Eğer bir kişinin aile öyküsünde hiperaktivite bozukluğu gibi davranış bozuklukları varsa, o kişinin de hiperaktivite bozukluğu geliştirme riski daha yüksektir.
  • Çocukluk döneminde yaşanan zorluklar: Çocukluk döneminde yaşanan zorluklar da hiperaktivite bozukluğu gelişimine neden olabilir. Örneğin, çocuğun doğum öncesinde yaşadığı zorluklar (örneğin, prematüre doğum), doğum sırasında yaşadığı zorluklar (örneğin, asfiksi) ve çocuğun doğum sonrası yaşadığı zorluklar (örneğin, aşırı sütümleme) hiperaktivite bozukluğu gelişimine neden olabilir.

Bu nedenlerin her birinin hiperaktivite bozukluğu gelişimine ne ölçüde etki ettiği ve bu bozukluğun nasıl ortaya çıktığı tam olarak anlaşılamamıştır. Ancak bu faktörlerin bir arada olması hiperaktivite bozukluğu gelişimine neden olabilir.

Hiperaktivite bozukluğu belirtileri nelerdir?

Hiperaktivite bozukluğu belirtileri şunlardır:

  • Dikkat eksikliği: Çocuk ya da yetişkin, konuşulanları takip etmekte zorlanır ve dikkatini sürekli değiştirir. Okula ya da işyerine gittiğinde, ödevlerini tamamlamakta zorlanır ve dikkatini dağıtmaya eğilimlidir.
  • Hareketlilik: Çocuk ya da yetişkin, sürekli hareket halindedir ve oturmakta zorlanır. Özellikle okulda veya toplantılarda, dikkatini toplamakta zorlanır ve dikkat dağınıklığı nedeniyle sık sık hareket etmektedir.
  • Dürtüsellik: Çocuk ya da yetişkin, düşünmeden hareket etme eğilimindedir ve kontrolsüzlükleri olabilir. Özellikle toplantılarda veya okulda, cevap vermeden önce düşünmemektedir.

Hiperaktivite bozukluğu belirtileri, çocuğun ya da yetişkinin yaşına ve cinsiyetine göre değişebilir. Bu nedenle, hiperaktivite bozukluğu tanısı konulması için çocuğun ya da yetişkinin tüm belirtileri değerlendirilmelidir. Ayrıca hiperaktivite bozukluğu genellikle öğrenme ve iletişim zorluklarıyla birlikte görülebilir ve bu nedenle de sıklıkla öğrenme bozukluğu olarak da adlandırılır.

Hiperaktivite bozukluğu nasıl tedavi edilir?

Hiperaktivite bozukluğu tedavi edilebilir ancak tedavinin türü ve süresi kişiden kişiye değişebilir.

Hiperaktivite bozukluğu tedavisinde genellikle aşağıdaki yöntemlerden biri veya birkaçı kullanılır:

  • İlaçlar: Hiperaktivite bozukluğu tedavisinde sıklıkla kullanılan ilaçlar, dikkat eksikliği ve hiperaktivite belirtilerini azaltmak için kullanılır. Bu ilaçlar, dikkat eksikliği hiperaktivite bozukluğu için önerilen ilaçlar olup, genellikle öğrenme ve iletişim zorluklarına da yardımcı olabilir.
  • Eğitim: Hiperaktivite bozukluğu belirtilerini azaltmak için eğitim programları uygulanabilir. Bu programlar, çocuğun ya da yetişkinin dikkatini toplamayı, konsantrasyonu ve düzenli çalışma alışkanlıklarını geliştirmeyi amaçlar.
  • Psikolojik destek: Hiperaktivite bozukluğu ile baş etmeyi öğrenmesine yardımcı olmak için psikolojik destek sağlanabilir. Bu destek, özellikle çocuğun ya da yetişkinin öğrenme ve iletişim zorlukları ile baş etmesine yardımcı olabilir.

Tedavinin türü ve süresi, çocuğun ya da yetişkinin belirtilerinin ciddiyetine ve diğer sağlık sorunlarına göre değişebilir. Hiperaktivite bozukluğu tedavisinde hekimler, çocuğun ya da yetişkinin belirtilerini değerlendirerek en uygun tedavi yöntemini seçerler. Hiperaktivite bozukluğu tedavisinde bireyin ailesi ile işbirliği yapılması önemlidir.

Aile, çocuğun ya da yetişkinin tedavi sürecine dahil edilir ve çocuğun ya da yetişkinin dikkatini toplamayı, konsantrasyonu ve düzenli çalışma alışkanlıklarını geliştirmeyi amaçlayan eğitim programlarına katılır. Ayrıca kişinin hiperaktivite bozukluğu ile baş etmeyi öğrenmesine yardımcı olmak için psikolojik destek de sağlanabilir.

Hiperaktif olan çocuğa yardımcı olacak ipuçları

Hiperaktivite bozukluğu olan bir çocuğa yardımcı olacak yöntemlerden biri veya birkaçı düşünülebilir:

  • Öğrenme alışkanlıklarını düzenleyin: Çocuğun öğrenme alışkanlıklarını düzenleyerek, dikkatini toplamasına yardımcı olun. Örneğin, çocuğunuzun öğrendiği bilgileri tekrar etmesine ve yapacağı işleri bir liste yaparak izlemesine yardımcı olun.
  • Dikkat dağınıklığını azaltın: Çocuğun dikkat dağınıklığını azaltmak için, etrafındaki gürültüyü azaltın ve çocuğun odasının düzenli ve temiz olmasına özen gösterin. Ayrıca, çocuğun odasında çalışırken televizyon veya diğer ekranları kapatın.
  • Çocuğunuzla iletişim kurun: Çocuğunuzla iletişim kurarak, onun duygularını ve düşüncelerini anlayın. Bu sayede, çocuğunuzun hiperaktivite bozukluğu ile nasıl başa çıkabileceğine dair fikirlerini öğrenebilir ve ona nasıl yardımcı olacağınızı anlayabilirsiniz.
  • Çocuğunuzun günlük rutinini düzenleyin: Çocuğunuzun günlük rutinini düzenleyerek, dikkatini toplamasına yardımcı olun. Örneğin, çocuğunuzun yatış saatini ve yapacağı işleri belirleyin. Böylece, çocuğunuzun dikkatini dağıtmayacak bir ortam oluşturmuş olursunuz.
  • Çocuğunuzun fiziksel aktivite düzeyini arttırın: Çocuğunuzun hiperaktivite bozukluğu belirtilerini azaltmak için, onun fiziksel aktivite düzeyini arttırın. Örneğin, çocuğunuzla birlikte yürüyüşe çıkın veya ona spor aktivitelerine katılmasına yardımcı olun.
  • Öğrenme bozukluğu olan çocuklar için ek destek alın: Çocuğunuzun hiperaktivite bozukluğu ile birlikte öğrenme bozukluğu olabilir. Bu durumda, çocuğunuz için ek destek alın. Öğrenme bozukluğu olan çocuklar için, özel eğitim gerektirebilir. Özel eğitimler, çocuğunuzun öğrenme zorluklarını azaltmaya ve dikkatini toplamasına yardımcı olabilir.
  • Tedaviye başvurun: Eğer çocuğunuzun hiperaktivite bozukluğu belirtileri ciddi ve günlük yaşamını olumsuz etkiliyorsa, bir hekime veya psikologa başvurun. Hiperaktivite bozukluğu tedavisinde, ilaçlar, eğitim programları ve psikolojik destek gibi yöntemler kullanılabilir. Tedavi, çocuğunuzun belirtilerine ve diğer sağlık sorunlarına göre değişebilir.

Yardımcı olabilir:

https://tr.wikipedia.org/wiki/Dikkat_eksikli%C4%9Fi_ve_hiperaktivite_bozuklu%C4%9Fu

Daha Fazla Göster

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu